Burgemeester moet balans tussen vrijheid en veiligheid in de gaten houden

woensdag 21 april 2010

D66 heeft bij de bespreking van de profielschets voor de nieuwe burgemeesterskandidaat die vertrekkend burgemeester Job Cohen vervangt gepleit voor een burgemeester die veiligheid en vrijheid goed in balans houdt. D66-fractievoorzitter Gerolf Bouwmeester pleit voor deze balans nadat D66 in de vorige periode al een voorstel deed voor de zogenaamde vrijheidsmonitor. Het voorstel van D66 om deze voorwaarde op te nemen in het functieprofiel werd door de gemeenteraad unaniem gesteund.
 
Lees hieronder de speech van Bouwmeester bij de bespreking van het kandidatenprofiel. Let op, de uitgesproken tekst geldt!
 
Voorzitter,
 
“De regenteske wijze waarop we aan burgemeesters komen, blijft natuurlijk raar...”
 
… schrijft cultuurhistoricus en publicist Thomas von der Dunk in De Volkskrant.
 
Over de wijze waarop het wel zou moeten, zijn wij een andere mening toegedaan dan die van Von der Dunk. Maar wij delen de kwalificatie aangaande de huidige benoemingsprocedure.
Zoals u weet, is wat D66 betreft deze procedure niet meer van deze tijd en eigenlijk was dat 44 jaar geleden bij de oprichting van onze partij ook al niet het geval.
 
Met een open en transparante burgemeestersverkiezing zoals wij die voorstaan zou Nederland eindelijk doen wat andere landen in de Europese Unie al tijden lang gewend zijn te doen. Maar hier en nu vanuit de gemeenteraad kunnen wij slechts hopen dat er na 9 juni eindelijk een andere wind gaat waaien in Den Haag.
 
Ten aanzien van De profielschets voor de nieuw te benoemen burgemeester van Amsterdam willen wij eerst iets zeggen over de procedure en vervolgens ingaan op een aantal kenmerken uit de profielschets, die wat ons betreft niet duidelijk genoeg kunnen worden benadrukt.


Voorzitter,
 
Met de huidige procedure zullen we het nog even moeten doen. Het is voor ons dan wel essentieel dat de procedure niet alleen volgens de letter, maar vooral ook volgens de geest van de wet wordt gevolgd, zodat Amsterdam de burgemeester krijgt die zij verdient! Zij of hij moet sec op kwaliteit en passend bij het profiel worden geselecteerd.
 
Het op voorhand prijzen van kandidaten, hoe hoog de kwaliteit van deze kandidaten ook is, of suggereren dat er al bilaterale afspraken zouden zijn gemaakt, geven ons het ongemakkelijke gevoel dat de vertrouwenscommissie straks slechts een rituele dans mag opvoeren.
Wij hopen en vertrouwen erop dat alle betrokkenen, zowel in de vertrouwenscommissie als in de gemeenteraad, bij de voordracht de desbetreffende kandidaten op hun kwaliteit zullen beoordelen!
 
D66 wil daarbij de hoop uitspreken, nee voorzitter, een oproep doen dat veel zeer geschikte kandidaten gaan solliciteren op het burgemeesterschap van Amsterdam. Laat de selectie van een nieuwe burgemeester tot een luxeprobleem worden!

Voorzitter,
 
Dat voor wat betreft de procedure. Voor wat betreft de profielschets zijn voor D66 een viertal aspecten van belang om hier te benadrukken.

Dat zijn:
1. de internationale positie van Amsterdam;

2. de regionale positie van Amsterdam;

3. vernieuwing van de bestuurscultuur;

4. vrijheid in relatie tot veiligheid.

De internationale positie van Amsterdam

Onze stad is een unieke plaats in de wereld, met inwoners die overal vandaan komen, zakelijke bezoekers en toeristen die de stad dagelijks binnenkomen en verlaten, al zal dat de afgelopen dagen wegens de sluiting van het luchtruim wat minder zijn geweest dan anders.

Het gaat niet alleen om bezoekers, het gaat ook om bedrijven die zich in Amsterdam willen vestigen en daarmee een belangrijke bijdrage leveren aan de werkgelegenheid die juist nu zo hard nodig is.
 
Van de nieuwe burgemeester mag dan ook verwacht worden dat zij of hij over een groot netwerk in binnen-, maar zeker ook in het buitenland beschikt, zoals ook is opgenomen in het conceptprofiel. D66 wil graag de stad verder opstuwen in de vaart der volkeren en de burgemeester kan en moet daar met ambitie een actieve rol als netwerker en belangenbehartiger voor de stad in spelen.
 
Amsterdam kan alleen een internationale rol van betekenis spelen door te werken vanuit de metropoolgedachte, door samen te werken met de omliggende gemeenten en andere steden in de Randstad. Ook daar moet de burgemeester als belangenbehartiger en netwerker aan de slag. Voor Amsterdam, maar ook zeker voor de regio als geheel binnen de Randstad. In de conceptprofielschets staat dat de burgemeester o.a. de regioraad van de Stadsregio Amsterdam voorzit. D66 zou graag zien dat de burgemeester zich sterk maakt om de regioraad in de toekomst tot metropoolraad van de “De Metropool Amsterdam” te laten uitgroeien!
 
De burgemeester kan en moet een aanjagende rol spelen in het vernieuwen van de bestuurscultuur van Amsterdam. Dat reikt dus verder dan… ik citeer uit het nu voorliggende concept… “…een zorgplicht voor de kwaliteit van de besluitvorming..” De burgemeester draagt bovendien zorg voor een tijdige en inzichtelijke en vooral openbare informatievoorziening naar de raad toe. Daarmee vervult de burgemeester zijn duale rol als raadsvoorzitter, waarbij de burgemeester een open en eerlijk debat tussen de fracties onderling en met het college moet faciliteren en stimuleren. Ook de inbreng van Amsterdammers, ondernemers en maatschappelijke organisaties in de besluitvorming is daar een onderdeel van. De treurige opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen is een teken aan de wand dat daar nog veel valt te winnen.


Als laatste punt, maar voor D66 zeker niet het minste, is hoe vrijheid in de ‘Vrijstaat Amsterdam’ in relatie staat tot veiligheid. Een initiatiefvoorstel van D66 om de vrijheidsbeleving van de Amsterdammer te meten en de resultaten daarvan te presenteren in de veiligheidsmonitor was daar een eerste belangrijke stap in en is door de gehele raad positief ontvangen. D66 ziet graag dat de nieuwe burgemeester, vanuit de portefeuille Veiligheid, deze lijn verder voortzet.
 
Wij willen een burgemeester die bij iedere maatregel in het kader van veiligheid; van preventief fouilleren tot cameratoezicht, iedere keer een heldere afweging kan maken waarin de inperking van de vrijheid en de inbreuk op de privacy wordt meegewogen.
 
Samenvattend, Voorzitter,
 
Wij kunnen ons vinden in het voorliggende profiel, maar vinden het belangrijk om de punten: internationale en regionale positie van Amsterdam, vernieuwing van de bestuurscultuur in de stad en vrijheid in relatie tot veiligheid te benadrukken.
 
Tot slot spreekt D66 de hoop uit dat als het ‘conclaaf’ van vertrouwenscommissie en gemeenteraad heeft beslist en er ‘witte rook’ uit de schoorsteen van het stadhuis komt, Amsterdam de best mogelijke kandidaat zal voordragen als burgemeester. Een kandidaat die vooruitstrevend is, verbindend is en de vrijheid lief heeft!