Geen wereldreis zonder paspoort

donderdag 20 mei 2010

D66-fractievoorzitter Gerolf Bouwmeester heeft woensdag bij de bespreking van het akkoord tussen de nieuwe collegepartijen PvdA, VVD en GroenLinks opnieuw gewezen op de wankele financiële onderbouwing van het plan. De sociaal-liberale fractieleider liet zich positief uit over een groot aantal ambities, maar vraagt zich tegelijk ernstig af of al deze nieuwe doelstellingen waargemaakt kunnen worden. “Er moet veel aandacht zijn voor de kwaliteit van het onderwijs, dat ziet het nieuwe college gelukkig ook”, zegt Bouwmeester. “Maar als ik dan zie dat er jaarlijks slechts een tientje per schoolgaand kind extra is geloof ik er niet in. D66 deelt de ambities voor wat betreft het onderwijs, maar wil ook zien dat er genoeg geld is om het waar te maken.”

Bouwmeester wijst erop dat voor het verbeteren van voorscholen, zodat kinderen vanaf 2,5 jaar goed taalonderwijs krijgen, D66 alleen al 8 miljoen op jaarbasis wil investeren. “Extra investeringen zijn er nauwelijks en de financiële keuzes worden vooruitgeschoven.” Bouwmeester stelt dat D66 in haar plannen voor Amsterdam veel scherpere keuzes maakt, waardoor er de komende jaren wel het noodzakelijke geld is voor onder andere het onderwijs, de woningmarkt en de lokale economie. “Je kunt geen wereldreis maken zonder paspoort”, zegt Bouwmeester. “Echte keuzes zijn niet eenvoudig, maar wel noodzakelijk. De gemeente moet fors bezuinigen, maar wil ook aan de slag met nieuwe doelstellingen. Waar gaan ze het nieuwe beleid van betalen?”

De D66’er vraagt tenslotte extra aandacht voor het nachtleven in Amsterdam. D66 pleit al langer voor vrijere openingstijden voor nachtondernemers. Ook moet er blijvende aandacht zijn voor kunst, cultuur en creativiteit. “Goed nachtleven zet Amsterdam op de kaart, zowel in binnen- en buitenland. Dat komt de aantrekkelijkheid en het vestigingsklimaat ten goede, waardoor werknemers en bedrijven zich in Amsterdam vestigen”, aldus Bouwmeester. “We moeten ervoor waken dat dit coalitieakkoord straks in plaats van Kiezen voor de stad bekend komt te staan als Niets door voor een dorp.”

Lees hieronder de spreektekst van Gerolf Bouwmeester bij de bespreking van het nieuwe coalitieakkoord. Let op! De gesproken tekst in de raadszaal geldt!

Bijdrage D66 Programakkoord 2010-2014

Voorzitter,

Voor ons ligt het Programakkoord 2010-2014 Kiezen voor de Stad. Hoewel wij een aantal ambities die in dit programma staan delen, maken wij ons zorgen. Zorgen over een aantal ambities die we missen, en zorgen over de financiering van uw voorstellen. Daarnaast wordt in het akkoord onvoldoende beschreven ‘hoe’ de ambities moeten worden gerealiseerd en welke doelen er worden gesteld. Bij Kiezen voor de Stad horen namelijk stevige ambities met een gedegen financiële onderbouwing en duidelijkheid over het eindresultaat. Voorzitter, we willen toch niet dat dit akkoord straks in plaats van Kiezen voor de stad door het leven gaat als Niets doen voor een dorp!

De moeilijke financiële keuzes waar we voor staan zijn wederom uitgesteld. Op 28 oktober 2009 dienden de VVD, het CDA en D66 een motie in, waarin het college werd opgeroepen voor de begrotingsraad van december met voorstellen over de ombuigingen te komen. Deze motie werd toen aangenomen. Het college heeft er toen voor gekozen dat uit te stellen om de Amsterdammers bij de verkiezingen de mogelijkheid te geven daar hun oordeel over te vellen. Dat is nog uit te leggen, maar nu wederom de grote keuzes uitstellen, kan echt niet. We zijn straks meer dan een jaar verder. Daar komt dan nog bij dat we op dit moment geen wethouder Financiën hebben en dat deze belangrijke portefeuille wordt waargenomen. Wie is eigenlijk de waarnemend wethouder Financiën? Misschien dat we voor de zomer een nieuwe burgemeester hebben, maar dat is niet zeker. Wat gebeurt er als de benoemingsprocedure onverhoopt uitloopt tot er een nieuw kabinet zit, ergens in september of misschien wel later? Wat hebben de coalitiepartijen daarover afgesproken?

Voorzitter,

Onderwijs is voor ons topprioriteit. D66 is dan ook blij dat in het Programakkoord prioriteit wordt gegeven aan onderwijs. Ook hier geldt dat deze portefeuille wordt waargenomen en ook hier willen we graag weten wie de waarnemend wethouder Onderwijs is.

Voorzitter,

Het belang van voorscholen, actieve ouderparticipatie, kwaliteit van docenten, de aandacht voor VMBO- en MBO-scholen en dependances van populaire scholen is een belang dat wij volledig onderschrijven. We hebben hier echter wel een punt van grote zorg bij. Wij zouden graag horen van de coalitiepartijen hoe ze al deze ambities met slechts 1 miljoen structureel extra per jaar gaat betalen. D66 wil 40 miljoen structureel uittrekken voor onderwijs. Alleen al voor de voorscholen 8 miljoen. Als we voorscholen zo belangrijk vinden, moeten we ook durven investeren, dan moeten we kiezen om bij de jongste kinderen te beginnen zodat we taalachterstand en schooluitval op latere leeftijd kunnen voorkomen. PvdA stadsdeelbestuurder Fouad Sidali constateerde ruim een jaar geleden dat de beheersing van het Nederlands onder groepsleiders van voorscholen onder de maat is. Het verbeteren van het taalniveau vraagt om een flinke investering.

In woord en geschrift delen we de ambitie voor goed onderwijs in Amsterdam, maar voor niets gaat de zon op! Goed onderwijs kost veel geld.

Voorzitter,

Kunst en Cultuur zijn heel erg belangrijk voor onze stad. Belangrijk voor de Economie, vanwege de vele bezoekers uit binnen- en buitenland, maar ook vooral omdat het een belangrijke reden is voor mensen om te kiezen voor Amsterdam als woonplaats. Natuurlijk moeten ook op het gebied van Kunst en Cultuur keuzes gemaakt worden. Daarom hebben we ook begrip voor de passage in het programakkoord waar staat dat: “Instellingen en initiatieven die een wijkoverschrijdend kunst- en cultuuraanbod hebben verdienen steun”, maar dat mag toch niet betekenen dat, hoewel een breed publiek van belang is, dit kleinschalige innovatieve en vernieuwende initiatieven zal beperken. Kwaliteitseisen moeten doorslaggevend zijn! Graag zouden we horen van de coalitiepartijen of ze onze interpretatie delen.

Het continueren van het broedplaatsen beleid kan op onze steun rekenen. Broedplaatsen horen bij Amsterdam, horen bij een wereldstad. In veel wijken is het vaak een eerste stap geweest naar verdere ontwikkeling van het culturele aanbod.

Wij delen veel van de sportieve ambities van de coalitiepartijen omdat sport gezond is, verbindt en verbroedert en dat het voor iedereen toegankelijk moet zijn. Deze toegankelijke breedtesport in de stad is noodzakelijk voor de topsport in de stad. Zeker met de Amsterdamse Olympische ambitie, die wij graag naar Nederland halen. Niet alleen voor Amsterdam, maar samenwerken in plaats van concurreren binnen de Randstad geeft de grootste kans op toewijzing in 2028.

Voorzitter,

D66 mist in het Programakkoord aandacht voor internationaal onderwijs in Amsterdam. Dat onderwijs is van belang om de stad aantrekkelijker te maken voor de internationale kenniswerkers die we willen aantrekken. Dat is van groot belang voor de economische ontwikkeling van de stad, waar ik nu verder op in zal gaan.
Wij onderschrijven de aandacht voor internationalisering, Amsterdam als wereldstad. Het stimuleren van de vestiging van kenniswerkers, expats en internationale studenten is een goede zaak. Dat geldt ook voor het onderbrengen van de citymarketing bij één organisatie en ik verwijs hierbij naar de schriftelijke vragen die wij hierover hebben gesteld. Het streven om de regeldruk voor het bedrijfsleven te verlagen met minimaal 25% heeft ook onze steun. Wellicht voelt u wat voor ons idee van de Lex Silentio. Dit systeem vervangt waar mogelijk de vergunningplicht voor een meldingsplicht zodat de ondernemers en bewoners niet voor alles ieder jaar een vergunning hoeven aan te vragen. We geven hiermee als overheid vertrouwen aan mensen en het bespaart in twee jaar tijd ruim negen ton door minder papierwerk en loketten. Graag zou ik van de coalitiepartijen horen of u hier ook een goede mogelijkheid ziet om de regeldruk terug te dringen.

Voorzitter,
We missen wel de visie op de stedelijke economie. Hoe zien de coalitiepartijen de economische toekomst van de stad. De tekst: “Amsterdam is groot geworden door haar handelsgeest. Ondernemers hebben door de eeuwen heen een grote bijdrage geleverd aan de stad.” is helemaal waar, maar de Gouden Eeuw is al honderden jaren voorbij. Er is tegenwoordig een economische crisis. Niet langer verdient de stad zijn geld via de VOC, Toch?

Wij zien graag een samenhangende visie op de stedelijke economie. De Internationalisering van de economie, het aantrekken van kenniswerkers heeft positieve effecten op de dienstverlening, waarmee weer werk wordt gecreëerd voor lager opgeleiden.
We zouden van de coalitiepartijen horen wat u gaat doen voor het Midden- en Kleinbedrijf. Nu wordt het MKB alleen genoemd als het gaat om mensen aan een baan te helpen en dat ze baat hebben bij topsport in de stad. Wat gaat u verder voor deze belangrijke motor in de economie doen? Graag zouden we daar een antwoord op krijgen.
D66 is blij met het voorstel om de APV zo aan te passen dat er ruimte komt voor een echt nachtleven in Amsterdam. Het tijdstip waarop nu de laatste ronde wordt geroepen past niet bij een wereldstad. Het kan toch niet zo zijn dat er voor wat betreft het uitgaansleven ‘niets boven Groningen gaat!’ Laten we ernaar streven dat het straks de Groningers zijn, die roepen: “Geef mij maar Amsterdam!”

Voorzitter,
Behalve leren, sporten, genieten van Kunst en Cultuur, werken en uitgaan, willen we kunnen wonen in Amsterdam. Wonen in deze prachtige stad heeft een grote meerwaarde door alle voorzieningen. Als ik kijk naar mijn eigen buurt, Bos en Lommer. Ik woon tegenover Korfbal- en Tennisclub Blauw-Wit, vlak bij Station Sloterdijk en de A10. Heb een prachtig Theater als Podium Mozaïek om de hoek. Veel leuke horeca als drijvend Grand Café Fossa en Café Luim, een biologische snackbar en eethuisjes uit alle windstreken en veel groen, waaronder het mooie Erasmuspark waar je heerlijk kan barbecueën. Ik steek vaak de loftrompet over de buurt waar ik al bijna 15 jaar met veel plezier woon. Maar in die buurt, net zoals op steeds meer plaatsen in de stad zijn er steeds meer mensen die moeite hebben om een passende woning te vinden. Het is een goed streven van de coalitiepartijen om het eigen woningbezit op te trekken naar 35% en dat er gestreefd wordt om jongeren- en studentenwoningen te bouwen. Meer huizen voor de lagere middeninkomens en grotere woningen om de gezinnen in de stad vast te houden, gezinnen die kiezen voor Amsterdam, maar in hun keuze beperkt worden door gebrek aan passende woningen. Dat betekent ook uitbreiding van het huursegment voor middeninkomens. In het akkoord gaat het vooral over koopwoningen. Wat gaat u concreet doen voor hen die willen huren?

Helaas wordt er wel vastgehouden aan de 30% sociale woningen bij nieuwbouw, “…waarbij enige flexibiliteit bij kleinschalige projecten mogelijk is.” Hoeveel is enige flexibiliteit? Waarom kijkt u niet naar de verdeling per stadsdeel? Juist als je tot gemengde wijken wil komen zal in de nieuwbouwprojecten binnen de bestaande bouw vooral op duurdere huur- en betaalbare koopwoningen moeten worden ingezet. Door de 30% norm per project los te laten wordt de bouwproductie geïntensiveerd. We slaan daarmee twee vliegen in één klap. Er komt meer aanbod in woningen, met een lagere onrendabele top, waardoor de bouwproductie weer verder op gang komt. Dat heeft meer effect dan een eenmalige investering van 4 miljoen om de productie op gang te brengen.

Voorzitter,
Als laatste het onderwerp bestuur. Tijdens de eerste raadsvergadering van de nieuwe raad werd een motie raadsbreed aangenomen om meer werk te maken van het bereiken van de vele Amsterdammers die niet zijn komen stemmen op 3 maart. De ambitie van de coalitiepartijen delen wij, en ik neem aan dat dit voor alle fracties in deze raad geldt. Prima om hierover een raadsbrede discussie te voeren, maar laten we er voor waken dat we niet de komende vier jaar in onze Ivoorkleurige Stopera discussiëren, maar met de Amsterdammers samen, vooral zij die niet gaan stemmen of komen inspreken zoeken naar mogelijkheden om hun geluid te horen.
De gemeentelijke organisatie zal kleiner en effectiever moeten worden. Met minder geld de Amsterdammers zo goed mogelijk helpen en wij zijn dan ook positief over de ambitie om topkwaliteit te leveren en zichtbaar te maken aan de Amsterdammers hoe hun geld wordt besteed. Wij zouden ook graag helder krijgen wat het voorstel om 100 miljoen te investeren in ICT precies behelst? Waarom levert dit pas vanaf 2014 een besparing op en hoe zeker is die besparing? Wij zijn absoluut een voorstander van vooruitstrevend ICT beleid, maar het gaat hier om zeer veel geld, dus graag hier ook voor de raad, de door u beloofde transparantie.

Voorzitter,
Zoals gezegd, een aantal ambities in het akkoord delen wij met de coalitiepartijen. Maar het akkoord beschrijft onvoldoende ‘hoe’ de ambities dienen te worden gerealiseerd en welke doelen er over vier jaar bereikt moeten zijn. Waar mogen wij het college aan het eind van de rit daadwerkelijk op afrekenen? Wij betreuren het zeer dat een gedegen financiële onderbouwing ontbreekt. De soms pijnlijke financiële keuzes zijn weer uitgesteld.

Voorzitter,

Vanwege het alsmaar uitstellen van deze keuzes wil D66 tot slot de coalitiepartijen een ‘spreuk voor aan de wand’ aanbieden om ze een duwtje in de goede richting te geven!

(Bouwmeester overhandigde hierna de D66-verkiezingsposters: ‘Durf te kiezen.’)